Substancja czynna: 1 tabletka dojelitowa o przedłużonym działaniu zawiera 300 mg walproinianu sodu

Substancje pomocnicze: siarczan wapnia, metylowana koloidalna krzemionka, kopolimer kwasu metaakrylowego (Typ C), behenian wapnia, talk, żelatyna, dwutlenek tytanu, triacetin, makrogol 6000, woda oczyszczona.

Kwas walproinowy jest lekiem przeciwpadaczkowym. Nasila procesy hamowania w ośrodkowym układzie nerwowym zależne od przekaźnictwa GABA-ergicznego oraz zmniejsza napływ jonów wapnia do komórki (blokuje kanały jonowe typu T), blokuje napływ jonów sodu i zwiększa przepuszczalność błony komórkowej dla jonów potasu. Walproinian sodu szybko i prawie całkowicie wchłania się z przewodu pokarmowego, stężenia maksymalne w osoczu osiąga po 2–8 godzinach.

— uogólnione napady padaczkowe w postaci napadów nieświadomości, napadów miokionicznych i toniczno-klonicznych, — napady częściowe i wtórnie uogólnione, — zaburzenia afektywne dwubiegunowe, zapobieganie nawrotom w przypadkach niepowodzenia terapii związkami litu lub gdy istnieją przeciwwskazania do ich stosowania.

— uczulenie na kwas walproinowy lub inne składniki leku (patrz: Skład),
— choroby wątroby w wywiadach pacjenta i osób spokrewnionych, oraz ciężkie zaburzenia czynności wątroby lub trzustki,
— śmierć rodzeństwa spowodowana niewydolnością wątroby w przebiegu leczenia kwasem walproinowym.

- Bezwzględne przeciwwskazania:
- niewydolność nerek
- niedoczynność gruczołu tarczowego
- niewydolność krążenia
- zaburzenia przemiany wodno-elektrolitowej

- Względne przeciwwskazania:
- łuszczyca
- ciężkie organiczne choroby OUN (ośrodkowy układ nerwowy) u dzieci

Szczególnie ostrożnie należy stosować walproinian sodu:
— w skojarzeniu z innymi lekami przeciwpadaczkowymi u małych dzieci,
— u pacjentów z przebytym uszkodzeniem szpiku kostnego,
— u dzieci i młodzieży z upośledzeniem umysłowym głębokim z ciężkimi postaciami napadów,
— w zaburzeniach układu krzepnięcia,
— w rzadkich wrodzonych chorobach uwarunkowanych niedoborem enzymów,
— u pacjentów z niewydolnością nerek lub hipoproteinemią.

W rzadkich przypadkach obserwowano ciężkie, śmiertelne uszkodzenia wątroby. Do grupy zwiększonego ryzyka należą niemowlęta oraz dzieci poniżej 3 roku życia z ciężkimi postaciami padaczki, szczególnie związanymi ze zmianami organicznymi mózgu, z upośledzeniem umysłowym lub wrodzonymi chorobami metabolicznymi.
Walproinian sodu może być stosowany w powyższych przypadkach w monoterapii z zachowaniem szczególnej ostrożności. Częstość występowania uszkodzeń wątroby znamiennie obniża się w grupie dzieci starszych (zwłaszcza powyżej 10 roku życia). W większości przypadków uszkodzenie wątroby było obserwowane w okresie pierwszych 6 miesięcy leczenia, za okres krytyczny przyjmuje się 2–12 tydzień leczenia, większość pacjentów przyjmowała więcej niż jeden lek przeciwpadaczkowy. Dzieci i młodzież należy wnikliwie obserwować w okresie pierwszych 6 miesięcy leczenia.

 Uszkodzenie wątroby o ciężkim przebiegu, prowadzące do niewydolności i zgonu, może być poprzedzone niespecyficznymi objawami: zwiększeniem częstości napadów, złym samopoczuciem, utratą łaknienia, bólem w nadbrzuszu niewiadomego pochodzenia, wymiotami, miejscowym lub uogólnionym obrzękiem, sennością, zaburzeniami świadomości, pobudzeniem.

Badanie lekarskie i badania dodatkowe zaleca się wykonać młodzieży (powyżej 14 lat) i dorosłym we wszystkich przypadkach przed rozpoczęciem leczenia i co miesiąc przez pierwsze 6 miesięcy leczenia. U wszystkich dzieci należy oznaczać: parametry określające czynność wątroby (aminotransferazy, bilirubina, stężenie całkowite białka osocza), układ krzepnięcia (czas kaolinowokefalinowy, stężenie fibrynogenu, czynnik VIII), morfologię krwi (z oznaczeniem liczby płytek krwi), lipazę, alfa-amylazę w moczu przed rozpoczęciem leczenia, w 1., 3., 5., 7, i 9. tygodniu leczenia, następnie co 4 tygodnie do końca 6 miesiąca leczenia.

Należy brać pod uwagę możliwość wystąpienia przemijającego wzrostu aktywności enzymów wątroby bez związku z uszkodzeniem wątroby, zwłaszcza we wstępnym okresie leczenia.

W przypadku wystąpienia apatii, senności, wymiotów, obniżenia ciśnienia tętniczego oraz wzrostu częstości napadów wskazane jest oznaczenie stężeń kwasu walproinowego i amoniaku w surowicy.

Może być wtedy konieczne zmniejszenie dawki.

W początkowym okresie leczenia mogą wystąpić nudności, niekiedy z wymiotami i utratą łaknienia. Zwykle ustępują samoistnie lub po obniżeniu dawki.

Jeżeli wystąpią objawy wymienione w punkcie: Działania niepożądane, należy wykonać badania czynności wątroby, układu krzepnięcia, oznaczyć aktywność lipazy, amylazy w moczu. Przed zabiegami chirurgicznymi lub stomatologicznymi należy wykonać badania układu krzepnięcia.

Objawy niepożądane

- drżenie rąk (można łagodzić z pomocą ß-blokerów, np. propranololu)
- nadmierna sedacja
- nudności, poliuria, polidypsja
- zaburzenia pamięci
- przyrost masy ciała

Zatrucie

- toksyczne zapalenie mózgu:
- drgawki
- objawy splątania
- śpiączka
- zaburzenia rytmu serca

Postępowanie w zatruciu: hemodializa.

Lek może ograniczać sprawność reagowania i zdolność do aktywnego uczestnictwa w ruchu drogowym lub obsługi maszyn w początkowym okresie leczenia, podczas stosowania dużych dawek lub jednocześnie z innymi lekami psychotropowymi, zwłaszcza w przypadku równoczesnego spożycia alkoholu.

O ile lekarz nie zaleci inaczej dawka początkowa wynosi 5–10 mg/kg masy ciała, należy ją stopniowo zwiększać o około 5 mg/kg masy ciała co 4–7 dni do osiągnięcia działania leczniczego lub wystąpienia objawów niepożądanych. Nie należy przekraczać maksymalnej dawki dobowej 2400 mg walproinianu sodu. Pełne działanie leku jest w niektórych przypadkach obserwowane dopiero po upływie 4–6 tygodni. Z tego względu nie należy zbyt wcześnie zwiększać dawki dobowej ponad dawki średnie.

Średnia dawka dobowa w leczeniu długotrwałym wynosi:
— młodzież 25 mg/kg masy ciała,
— dorośli 20 mg/kg masy ciała.

Całkowita dawka dobowa może być podzielona na 1–2 dawki pojedyncze.

Zaleca się następujący schemat dawkowania:

Młodzież (40,0–60,0 kg masy ciała) 600–1500 mg/dobę

Dorośli 60,0 kg i powyżej 1200–2100 mg/dobę

Gdy pożądany jest szybki efekt terapeutyczny, leczenie można rozpocząć od dawki 20 mg/kg m.c./dobę w dawkach podzielonych oraz kontynuować leczenie, dostosowując dawki podtrzymujące do stanu klinicznego.

Dawkę początkową 5–10 mg/kg m.c./dobę należy stopniowo zwiększać stosownie do stanu klinicznego.

Z uwagi na zmiany metabolizmu walproinianu sodu po odstawieniu innych leków przeciwpadaczkowych, należy kontrolować stężenie walproinianu w surowicy w ciągu 4–6 tygodni od zakończenia ich stosowania i w razie potrzeby zmniejszyć dawkę dobową walproinianu sodu.

Dawkę należy dobierać tak, aby stężenie leku we krwi w stanie równowagi (oznaczone przed podaniem pierwszej w ciągu dnia dawki) nie przekraczało 100 µg/ml.

Okres leczenia i wielkość dawki są indywidualnie zróżnicowane i określone przez lekarza. Leczenie przeciwpadaczkowe jest długotrwałe, powinno być prowadzone przez lekarza specjalistę (neurologa).

Decyzję o odstawieniu leczenia można podjąć najwcześniej po dwu-, trzyletnim okresie bez napadów padaczkowych. Odstawiać lek przez stopniową redukcję dawki w ciągu 1–2 lat. Zapobieganie nawrotom w zaburzeniach afektywnych dwubiegunowych jest leczeniem długotrwałym.

Sposób podawania:

Odtrutka specyficzna nie jest znana. Leczenie zatruć polega na usunięciu nie wchłoniętego leku z organizmu, monitorowaniu i podtrzymywaniu czynności życiowych.

W początkowym okresie zatrucia konieczne jest płukanie żołądka, podawanie węgla aktywowanego w ciągu 30 minut po przyjęciu leku oraz ścisła obserwacja chorego w oddziale intensywnej terapii.

Hemodializa i wymuszona diureza mogą pomóc. Skuteczność dializy otrzewnowej oceniana jest jako niska. Brak jest dostatecznych danych dotyczących skuteczności hemoperfuzji z węglem aktywowanym jako adsorbentem, plazmaferezy oraz przetoczeń krwi. Z tego względu zaleca się hospitalizację, monitorowanie stężenia leku w osoczu i wspomaganie czynności życiowych.

Działania niepożądane

Objawy zależne od dawki. Utrata masy ciała lub jej zwiększenie, zmiany łaknienia, senność, przemijające wypadanie włosów, drżenie lub parestezję.

bóle głowy, splątanie, stupor, halucynacje, ślinotok, niezborność ruchów, wzmożone napięcie mięśniowe, pobudzenie, drażliwość, szum w uszach, łagodne zaburzenia żołądkowo-jelitowe, biegunka, obrzęki, moczenie nocne u dzieci.

leukopenia, trombocytopenia często o charakterze nawracającym w przypadku kontynuacji leczenia, lecz ustępujące po jego zakończeniu.

W pojedynczych przypadkach upośledzenie czynności szpiku kostnego prowadziło do anemii, limfopenii, neutropenii, pancytopenii.

Walproinian sodu może obniżać stężenie fibrynogenu lub/i czynnika VIII, jak również hamować wtórną fazę agregacji płytek i w ten sposób wydłużać czas krwawienia.

W pojedynczych przypadkach walproinian sodu może prowadzić do zmian w immunologicznych mechanizmach obrony, objawiających się odczynami skórnymi (erythema multiforme, lupus erythematosus).

Rzadko obserwowano zaburzenia miesiączkowania (amenorrhea). Istnieją pojedyncze doniesienia dotyczące wzrostu stężenia testosteronu w surowicy oraz torbielowato powiększonych jajników.

Obserwowano nieliczne przypadki encefalopatii o charakterze odwracalnym po przerwaniu leczenia.

Przyczyny i patogeneza nie są znane. W przypadkach politerapii z użyciem fenobarbitalu obserwowano w surowicy wzrost stężenia amoniaku oraz fenobarbitalu. Obserwowano również encefalopatię o charakterze przewlekłym z zaburzeniami wyższych czynności korowych w przypadkach stosowania wysokich dawek i leczenia skojarzonego z innymi lekami przeciwpadaczkowymi, zwłaszcza fenytoiną. Patogeneza nie została dostatecznie wyjaśniona.

Niezależne od dawki, ciężkie uszkodzenia wątroby, mogące prowadzić do zgonu obserwowano rzadko. Prawdopodobieństwo uszkodzenia wątroby jest znamiennie wyższe u dzieci, zwłaszcza leczonych kilkoma środkami przeciwpadaczkowymi (patrz: Ostrzeżenia specjalne i środki ostrożności).

Nie należy stosować leku po upływie terminu ważności podanego na opakowaniu zewnętrznym.

Warunki przechowywania:

Przechowywać w suchym miejscu w temp. poniżej 25°C.

Leki należy przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci!

Świad. Rejestracji MZiOS Nr 4144

Desitin Arzneimittel GmbH

Weg beim Jager 214, D–22335 Hamburg, Germany

Tel.: +49–40–50 73–230, Fax: +49–40–50 73–433